













شعرونه ا
وادبی ټوټی







![]()


















که صورت د محمد نه وی
پيدا
پيدا کړې به خدای نه وی دا دنيا
کل جهان د محمد په مخ
پيدا شو
محمد دی د تمام جهان ابا
نبوت په محمد باندې
تمام شو
نشته پس له محمده انبيا
نور هاله د محمد وه
په جهان کې
چې بوی نه وه د ادم او د هوا
په صورت کې اخرين دی
پيدا شوی
په مانا کې اولين دی تر هرچا
خدای يې مه ګڼه بېشکه
چې بنده دی
نور يې کل واړه صفات دي په رښتيا
که نبي دی، که ولي دی
که عاصي دی
محمد دی د همه واړو پېشوا
چې يې دين د محمد دی
قبول کړی
حبشي دی، که فاسق دی که تارسا
محمد د ګمراهانو
رهمنا دی
محمد دی د ړندو د لاس عصا
که رڼا ده پيروي د
محمد ده
که نه نشته په دنيا بله رڼا
محمد د بې چاروو چاره
ګر دی
محمد دی هر دردمند لره دوا
زه "رحمان " د محمد د
در خاکروب يم
که مې خدای نه کا له دې دره جــــــــــدا
|
حيف چې اورېدی شي
ليدی نشي
بيا دوباره نه
ګوري وبل ته
خدای زده چې ته
يار د کوم يوه يې
ځای د پښو ايښودو
مونده نشي
بل هسې نه وي که
يې خدای کا
عشق له حسنه، حسن
دی له عشقه
ته زما مطلوب يې
زه طالب يم
ته که تازه ګل د
نوبهار يې
جور که جفا ده که
ستم دی
جور په چا څوک په
بها پيري
يو تار که ضايع
شي ستا د زلفو
سل ازمايښتونه دې
راوکړه
تېر يم زه "رحمان
" له هره کاره
|
چې له تاسره په
سر کاندي سودا
نه به ما غوندې
شيدا وي په جهان کې
ما په صبر تا په
جور او جفا وکړه
بې دا ستا له مخه
کون دی که مکان دی
جدايي به دې هيڅ
رنګ قبوله نکړم
لکه وروستو
مقديان وړاندې امام وي
زه يو نه يم درست
جهان په تا مين دی
کشکې خط دې مانيه
وما راکړې
زه پخپله په تا
نه يم مين شوی
زه په تا باندې
مين يم له ازله
چې دا ستا د
عاشقۍ په تيغ شهيد شم
د "رحمان " و
زيړي رنګ وته نظر کړه
|



|
وګران وطن
|
|
ستانه لیکم ،چې پرماډیرګران یې ستانه لیکم، چې ماته ډیر ښکلی یې ستانه لیکم ،چې ستا په سپیڅلې لمنې کې زیږیدلی یم ستانه لیکم ،چې ستا په پاکــــه لمنې کـــې لوی سوی یم ستانه لیکم ،چې هره شیبه هـر ګړی مې په یاد یې ستانه لیکم ،چې هردم زما دژبی لومړی کلام یې ستانه لیکم ،چې ډیر قصی اوداستانونه لری ستانه لیکم ،چې پرزهیر تن ډیر پرهارونه لری ستانه لیکم ،چې پخوانی ډیر تاریخونه لري ستانه لیکم ،چې ښکلی درې جګ جګ غرونه لري ستانه لیکم ، چې ډول ډول میوې باغچې ،بڼونه لري ستانه لیکم ،چې شنه زمریان ګڼ ګڼ ځنګلونه لري اوبالاخره : ستانه لیکم اوتاته په صداقت وایم زما ګـران وطنه! ترهرڅه نه تیریږم دلمراوسپوږمی نه دښه ژوند اوښایستوشیانو نه ترهرمــــــــادی اومعنوی ګټې نه دخوب اوخیال ،عیش اونوش نه تیریږم مګر هیڅکله ستاسره دمینی اومحبت نه ستاسره دعشق اوالفت نه نه تیریږم که مې وینې توی سی که مې لاسونه اوپښی پرتاپری سی که مې سر اوتن پرتاغوڅ سی که پرتا تباه اومړسم ستا دپاره ودی ټولوته راغلاست وایم هرڅه پرځان قبلوم ستا په لار کې قربانول ځان ته ویاړګڼم مګرهیڅکله ترتا نه تیریږم. عزیزاحمد((خوارمل))
بیلجیم دانتورپین ښار |
![]()

![]()







|
د انتظار سترګې
مې سرې وې ما دې ﻻر څارله
|
هغه ګرېوان چې
د ازلــه د ګنډلو نه و
د ارمانونو په ساحل مې بېړۍ ډوبه
شوله
چې بې خبره دې
رخصت شوم له حضوره څخه
د دار پر سر کـــه
مې نارې د انالحق وهلې
يوازې ما د خپل جـــــانان
قولونه واخيستله
زه په لمبــــو
کې سوځېدم جلوه مې وليدله
چې "جهاني" يې
د پېړيو په وعده اوبيږي
|










ميکدې ته يې
محشر په اوږو راووړ
چــــې زاهد د توبو غر په اوږو راووړ
څـه
تاثير دی د ډېوې په سره لمبه کې
چـې پتنـــګ ورته
وزرپه اوږو راووړ
د اشنا په غم مې کسي داوړه سپين
شول
سېل د اوښکو مــــــې نظر په اوږو راووړ
د زړه شمـــه
به يې بله کـــــــړمه لار کې
که د شپـــــې مـــړی سحر په
اوږو راووړ
د شبنــــم
ښيښه هــــينداره د ږلۍ شوه
يوه څــــــاڅکي سمندر په اوږو راووړ
د اُفـــــــق
لمــــنه سره په وينو ښکاري
تورو ورېځو زخمي لمر په اوږو راووړ
دلتـــــه،
جــــوړه قتلګاه، ده د غــــوټيو
سره غاټول ورته خپل سر په اوږو راووړ
کابل، غبرګولی ۱۳۷۱
|
په بڼـــــو
ستـــوري زنګـــــوم د اشنا کلي ته ځم کلی خاموشه،
ګودر شړ، کوڅې له دوده ډکې په شپو
لـــــړلي سرګـــــــردانه مسافــــر وختونه ريښې ريښې
ګرېوان مې لاړو د رقيب ګوتو کې بلبل لـــه
غـــــــږه بېــګانه، ګل لـــــــه بلبلــــه پردی آلمان، فبروري/ ۱۹۹۴
|
خپل رانه پردي
شول، د پردو په سر المان، سپتمبر۱۹۹۳ |

















غزل
سترګې دې پرېږده چې شیندي ګلونه
ډېر مې یادیږي دا ژوندي ګلونه
ستا د کږو بڼو په شپول کښې را ګیر
لکه اغزیو کښې قیدي ګلونه
زه د جانان د در په کاڼو مین
پرېږدئ چې ښکل کړم په تندي ګلونه
په تورو څڼو کښې یې ډېر لګوه
شته مې د زړه په مات کودي ګلونه
کاروانه زه ورته حیران پاتې یم
چې دا د چا د غزل دي ګلونه
|
|
اوښکـــــه ته يې مينه ته يې کيف
د موسېـــــدو ته يې
|
|
غزل |
غزل
|














ته د ناز په خوب
ويده وې ما ژړل
ته بې غمه آسوده وې ما ژړل
ستا د مخ او د
سپوږمۍ مقابله وه
ته په مخ ترې آزموده وې ما ژړل
ستا د زلفو خوشبويي
چور ليونۍ کړم
ته په عطرو کې لمده وې ما ژړل
ما درخواست د يوې
خولې درځني وکړ
راته ښکارې آزرده وې ما ژړل
وچ بالښت زما په
اوښکو باندې لوند شو
ته په ناز کې پرورده وې ما ژړل
دا زما ملنګ جان
برخه کړيدل دي
ته له نازه پرخنده وې ما ژړل
|
ځوانۍ سره شهرت د ننګ او نام مزه کوي
يا ژوند د خپلواکۍ ښه دی يا مرګ د شرافت
که ژوند ابدي غواړئ د خپل قوم په مخ کې مړه
شئ
ځوانان ښايي په توره چې د ننګ توره په ملا کي
چې واک يې د پردو وي که قبا يې وي د زرو د ځان غوښې کړه ويلې قوم ويښ کړه ملنګ جانه دا ستا غوښې وريتې لکه پتنګ مزه کوي
|
زه چې راواخلمه
کچکول او ستا ملنګ شم
نام و ننګ به
وي هغه ځای رانه پاتې
پروا نشته که
دنيا راپورې خاندي
ستا په عشق کې
که ستي شمه په اور کې
ما چې عزم ستا
د سپين رخسار دی کړی
په شا تلل د
ميړنيو بدنامي ده
|

















د
هغه سترګو پښتنو خبرې
څنګه درنې وې د درنو خبرې
زاهده! پرېږده د تسپو خبرې
کوي ماحول د زولنو خبرې
دا
ستړی ژوند دې مبارک شه مينې
زده چې اشنا کړې په لېمو خبرې
درنه به وانه وړمه پوی شوې کنه؟
درته مې وکړې په پښتو خبرې
د
تندي ګونځې دي مغُل خو ندي
چې کوي نن د تاترو خبرې
دا
بونګېدلې هوسۍ سترګې داستا
وکړې ناڅاپه د زمرو خبرې
د
"حمزه" زړه ته دلاسه ورکوه
دادي ارمانه د ځلمو خبرې
|
په پردۍ ژبه خبرې
پښتون نه کا
څو د خپل ادب
باران باندې ونشي
غېرو ژبو کړې
لاهو پخپل تهذيب کې
خپلې ژبې خپل
تهذيب وته چې شا کا
اوله خپله ژبه،
پسته نورې ژبې
فرنګيان د پښتو
ژبې خوشه چين دي
بې له دې که ټول
جهان هم ورته پرېږدې
پاڅه پاڅه د عمل
جذبه پيدا کړه
|
پيرنګي درنه پښتو
ده هېره کړې
وايي مونږه سره
ټول مسلمانان يو
د پښتو په ځای
تعليم د اردو ښه دی
يقين وکړه چې زه
ستا نه خلاف نه يم
په اردو مې ژبه
نه چلي صاحبه!
|










اعتراف
نه مې د چا مال خوړلی نه مې څوک وژلي
دي
نه مې چاته ورک شه يا ګم شو کله ويلي دي
نوره ګناه نلرم پدې ګناه مې مه نيسئ
زړه کې مې چې پټ ظالم ته بد غوندې کتلي دي
وخت د اعتراف دی ګناه خپله درته
وايمه
نه يمه منکر په مظلومانو مې شړلي دي
نه ومه خبر پرده مې لږ غوندې چې جګه
کړه
نه دي د ويلو هغه څه چې ما ليدلي دي
زه يې په ليدلو او ويلو ګناهګار
شومه
نور يې په کولو او عمل باندې غاښلي دي
نه يمه خاين په خيانت د خلکو پوه يمه
پوهه که ګناه ده خلک ټول اوس پوهيدلي دي
دا چې ډېر کاږه درته ولاړ دي ټيټ
سرونه هم
ستا مخ کې چې سم نه شول سم کله چليدلي دي
هيڅ اميد ترې مکړه که څوک ځان دې تا
غلام بولي
ما غلامانه ذهنيتونه پېژندلي دي
لوړ مقام ته رسي چې بوټونه پاکوي د
بل
ډېر پدغه شغل رياست ته رسېدلي دي
|
په رښتيا هغه ملت وي بختور
وي اصلي حاکميت د خلکو لاس کې
جامعه پخپله وي په ځان حاکمه
نه تبعيض نه امتياز وي نه تېری
د هر چا اعتماد وي په عدالت
آزادي ديموکراسي وي واقعي
مخور مسلط نه وي په نظام
سر او مال وي په امان فکر و نظر
هم
|
چې پلو له مخه لېرې د هر چا شي
حقايق ټول رابهر شي له حجابه
که رازونه که رمزونه که اسرار دي
مقصدونه ، غرضونه ، عملونه
د تلبيس ښايسته رنګونه ټول شي
محوه
د هر چا زړه کې چې هر څه وي
ليکلي
هغه دغه ښه او بد مخونه لوڅ کړي
ليک د حق او حقيقت وي په هر لاس
کې
ډېر ښايسته او سپين مخونه به تک
تور وي
|


دټول افغان دانځورونونه










د چا سترګې مې په زړه کې لاره ګوري
سندریزې چینې غره کې لاره ګوري
ستا ښایست مې له وجود نه بهر نه ځي
دا که موج دی ، په راده کې لاره ګوري
ټيټې سترګې په ورو ورو قدم اخلي
لکه ناوې چې واده کې لاره ګوري
ستا پر ذهن خورېدو ته می پرستې
تخیل مې په ویښته کې لاره ګوري
تر شنو ونو لاندې شنه چینه کې لامبي
ګوره وړانګو ته ځنګله کې لاره ګوري
لاروی د لویې لارې ورته تم شو
تورې سترګې یې په وره کې لاره ګوري
|
|
|






شونډې درنه خوري
خاموشي شور پکښې پیدا که
مري دې د مخ سره جانانه اور پکښې پیدا که
زړه مې یو ریدی دی ،لاله زار یې کړه جانانه
دغسې یو څو زخمونه نور پکښې پیدا که
زړه ته مې اوس نه را رسي ستا د بڼو غشي
تاو یې کړه، راتاو یې کړه لږ زور پکښې پیدا که
مه بدوه زړه د یار د کاڼي کاڼي زړه نه
دغلته صنم هم شته خو کور پکښې پیدا که
جانه د مودو نه زما زړه سوری سوری دی
ګل دي ستا خبرې خو ټکور پکښې پیدا که
څه رشته خو بویه د وطن سره "سائله"
کور دې پکښې نه سهي خو ګور پکښې پیدا که
|
زما په دواړو
اوږو ناستو پرښتو وليکئ
د پاکې مينې ګناه
کارو چې منکر پرې نشئ
په ښايستونو پسې
ورکو لېونو ملګرو
زما په لاسو کې
په پښو کې ديوتاګانو د وخت
د ځنځيرونو
خالقانو ـــ د وحشت زامنو
ای شاعرانو ـــ
د قلم په آزادۍ مينو
د آزادۍ
عالمبردارو د نړۍ قامونو
|
چې د قامت سوری
یې لر ته رسي بر ته رسي
هلته د فکر
لېوني ګلونه اوغوړوي
|










زمانه په ناز تیر سوې نه دی ږغ وونه سلام
ولاړې په اوږد سفـر نه دی خط وو نه پیام
په بیړه وارخطا لکه مرغه په هوا والوتې
نه ژړانه مخـــه ښه نه دی خندا وو نه کلام
دبیری سترګی ډکی ټول بدن دی ریږدیدله
ته پوه وی چا ایښی وبلبل ته ووپټ دام
دخواراوزارسترګوپه کتومی بدرقه کړی
دناکام مین په شان نه رسیږی پخپل کام
ستا ویل اوستا تلل زما هیڅکله نه هیریږی
څنګه تک اونخری وې څه غمزه ووڅه خرام
چی موسکا شې په شونډانو وړې زړه دهر مینه
په محبت دی یم روښان ته یی میاشته زما پربام
نه پوهیږم ته بلبل ،ښکلی ګل که ته ستوری داسمان
دونی پوه یم ستادسترګوزماژوندیی اې عزیزه تل مدام






|
قوماندان سالار وایی |
|
قومــاندان سالاریم نه پوهــیږمه په هیڅ وینه تویــه ونکی یم غارتګرچپاول ګریم وژونکی یم قــــــاتــــل یم فــــاســــدیم پرژبه مې سپیڅلی کلام دجهــــاداوداســــــلام دی نولــــــه دی املــه ماپخوا ډیر دینارونه،ریالونه ،کالداری ډالـــرونه اوپونــــــډونه اخیستل بیــــــــــادااوس ګـــــــــــــــــــړی دامریکاییانودداخلیدونه وافغـــــانستـــــــان تـــــــــــــــه په میلیونو،میلیونو ډالرلرم زه دلعلـــــــونو،دمـــــــــرجانونو دمعــــــــدونونــــــــــودګــــــــټونه ډیره ســـــرمایه زراوزیورلرم زه اوس پـــــــه شــــــیرپــــــورکــــې ډیرقیمــــتی لوکس قصــــــرونه ډیرسترښکلــــــــــی دفــــــترلرم زه وروستـــنـی مــــــــوډل موټر شیشی یی په توروپردوپوښلی، کــــــــلاسیک فــــــــــــرنیچــــــــــــــر، پـــــــــه کــــــــــورکـــــــــــــې سینـــما، انټــــــــرنیت اوکمپیوټرلرم ددی دوودرولسیزومخکې ماپخواپرڅــــټ داوبو ژي وړل یا کله ،کله مـې په خــــــر وړل نوداګړی زه دهرښه ســـــړی دښمن یم دهربډای سړی دښمن یم زړه مېدعقـــــدوډک دی لږپاته دی چــــې ړنــدسم پدی خاطر دوینو تویه ولو امرزه ورکوم چــــې زړه مې وغواړي دهــرچا وینـــي زه خــــــپله تــــویــــه وم دوژلوامر زه ورکوم زه یې خـــپله هـــــم وژنم دقتلونوامرزه ورکوم زه یې خپله هم قتلوم دټولوکرغیړونوکړونوامرزه خــــــــپله ورکوم دمخدره موادودغلاګانودچوره ولو دکوچینیانودتښتونوچاري زه خپله تنظیمه وم زه پــــــــــه ظاهـــــر ه کې په ژبــــــــه افــغــــان یم مګر په باطـــــــــــن کې زه دپردیولوی سپی دهیوادددښمانوستر غلام یم مشهورپه ظالـــم تل بـــدنام یم . عزیزاحمد((خوارمل)) بیلجیم دانتورپین ښار |




















|
ســـاده زړه
|
که پوهیدلې واې چې څونی راباندی ګران یی څونی پرما قدر لری څوني ماته اغلی یی څوني ستاسره مینه لرم نوچوپتیا به دی هیر کړی وای که پوه سوې واې چې څوني عزت اوحرمت دی لرم دبدن هره حجره به دی دمینی ناری وهلی که پوه سوې واې چې ماخپل ټوله ژوند ستا په مینه تړلی دی زما اوښکی به دی پریولې اومنځلې واې اوزما اوښکی به دی دمینولاسونوسره دوچیدودپاره وبادته ورکولې که پوه سوې واې چې په رښتیا سره زه دی مین یم نوترابده به ستا دښایستوسترګوکتل تل ترتله زما پرلور واې اومابه ستا دښکلوسترګو دکتوپه چوپتیا کی دهغه پټی مینی په رازونواورمزونو لانورهم ځان ښه پوهولی واې افسوز چې ته پوه واې سل ځلي افسوز که ته پوه واې چې څوني ستا په ښکلااوښایست ستا په مینه اوالفت ستا په مهراومحبت ستا په لطف اوشفقت ویاړم اوپری ژوندی یم بیا به دې هیڅکله زما زهیر،غمجن دپرهارونوډک زړه نه ټوټی ټوټی کوله ما به دی نه آزاره وله افسوز چې په دغه ټولوشیانو پوه واې سل افسوزه چې دخپلې ساده زړه سره تر اخره پری پوه نسوې . عزیزاحمد((خوارمل)) بیلجیم دانتورپین ښار |
|
ای دپټی خولی وطنه زما ستا دپسرلی روح اوروان څه سول؟ ستا جم اوجوش شو کت اوشان څه سول؟ ستاد بڼونو هارنګ،رنګ طوطيان څه سول؟ ستادګڼوځنګلونوهاشنه زمريان څه سول؟ ستا دهره پاڼه په رګونوکی، دمنی باداوس وچ کړی دی سری وينی ستادسهارمستی وږمی، ستادسپيدوهادپرخوباران څه سول؟ اوس ستاپه کليواوکوڅوکی، ديرغل ګرفوځ ميدان وينم ستاتيره توری هاسپاره خلک.... ستادکمندهاسرکښ آسان څه سول؟ ستا دبچيانودغښواولينديوپه باران کی ککری ددښمنانووی سوری ستامړونه هاپولادی زړونه ستاسرتيری هادنيکه لمسيان څه سول؟ چی به ېی درلود اوږدی شملی ورښمين اسپيشل لنګی،لنګوټی پښوکی څپلی، ورسره وی سلاوی،تيري چړی هغه ځوانمرده هانافرمانه،هغه شيربريتی، ستاکاکه ګان هاپای لوچان څه سول؟ پوه يم چی ته! دتورتمونوپه چوپتياکی اوس ډوب شوی ېی اوستادخرابات کوڅي غاصبانودی تړلی ډيرپخوا ستادرزمونوهنګامی،هاسردونه،اهنګونه ستاغزلخوانه بلبلان څه سول؟ وطنه! ماته نن ترپرون بيګانه ښکاری ستادبچيانوڅيری،څيری ګريوانونه وينم دپرهـــارونـــه ېی ډک زهـــــــيرزړونه وينم ستا دعشق لار کې مينان، ستاسربازان هابی باکه عاشقان څه سول؟ ستاشين اسمان اوس سترچت دلوی زندان جوړسوی، اوهره خواته تورتمونه زيږوی ستاتوری شپی په تيريدودی دسپين سباړنابه راسی پرتا اوهربچی دی غچی اخلی په لوړاوازبه وايی : ها دافغان دازادی دښمنان څه سول؟ بيابه راپورته سی ددی پاکي خاوري ډير سرونه بيا به رامنځته سی غازيان داکبراومسجدی اودايوب اودبابا په شان مړونه بيابه ژوندی سی هازموږدوياړتاريخونه بيابه ناری کړی هرغازی وطنه زما! هايرغلګر،هاغليمان څه سول؟ هاتورمخي،هاجلادان څه سول؟ ستابدخواهان،هادپرديوغلامان څه سول؟ ستا دښمنان هاوينی څښوونکی ظالمان څه سول؟ ته دی سرلوړی ،سمسوره اوتل خپلواک اووسی. ((عزيزاحمدخوارمل))
|
|

















































